Skattamál

ASÍ telur að endurmeta verði og skýra þau samfélagslegu markmið sem liggja að baki allri skattlagningu hins opinbera og þeirri þjónustu sem það veitir. Fjármagna á velferðarkerfið með skattheimtu sem byggir á þeirri hugsun að menn greiði eftir efnum en fái grunnþjónustu eftir þörfum. Ljóst er að öll starfsemi hins opinbera hefur töluverð áhrif á tekjuskiptinguna í þjóðfélaginu, hvort sem litið er til skattheimtu, tekjutilfærslna eða þeirrar þjónustu sem veitt er.

 

Helstu verkefni og áherslur ASÍ:

  • Jaðarskattar, dregið verði úr tekjutengingu í skattakerfinu.
  • Skilgreina verður þá grunnþjónustu velferðarkerfisins, sem greiða skal með skatttekjum.
  • Marka þarf stefnu um gjaldtöku fyrir aðra þjónustu velferðarkerfisins. Dæmi eru um að bág efnaleg afkoma heimila hindri fólk í að geta sótt sér nauðsynlega þjónustu. Aukin gjaldtaka í menntakerfinu er þegar farin að hafa þau áhrif að efnaleg staða foreldra ræður því hvort unglingar geti aflað sér menntunar.
  • Að skattbyrðin taki í ríkari mæli tillit til framfærslubyrði en nú er.
  • ASÍ telur að skoða eigi að taka upp fjölþrepa tekjuskattskerfi sem byggi á staðgreiðslu, með hóflegum persónuafslætti. Einungis þannig verður hægt að ná niður jaðarsköttum en jafnframt tryggja réttlátari skattlagningu þar sem tekið er tillit til nýtingar persónuafsláttar fjölskyldunnar í heild.
  • Eðlilegt er að skattleggja fjármagnstekjur á sama hátt og launatekjur.
  • Tryggja verður að skattkerfið stuðli ekki að svartri atvinnustarfsemi, t.d. með flóknum og torskiljanlegum reglum. Jafnframt þarf að tryggja öflugt eftirlit með skattskilum.
  • Verkalýðshreyfingin hefur við gerð kjarasamninga tekið þátt í því að lækka skattlagningu á matvælum. ASÍ telur mikilvægt að virðisaukaskattkerfið byggi áfram á tveimur skatthlutföllum þar sem matvæli verði í lægra þrepi.
  • Velferðarstefnan verður að grundvallast á tekjujöfnun, félagslegu öryggi, réttlæti og samstöðu í stað stéttarmunar. Stefnan verður að byggjast á jafnrétti í mennta- og heilbrigðismálum.
  • Óviðunandi er að þeir sem ekki sinna þeirri lagalegu skyldu að greiða í lífeyrissjóði, njóti rýmri kjara í almannatryggingarkerfinu.
  • Aukin notkun heimildarákvæða í lögum um almannatryggingar og félagslega aðstoð, þar sem fólk getur sótt um uppbætur vegna aðstæðna sinna, hefur breytt ásjónu velferðarkerfisins frá almennu öryggisneti yfir í ölmusuþjónustu. Í slíku kerfi er réttarstaða almennings óljós og hætta er á viðvarandi deilum um reglurnar.
  • ASÍ krefst þess að heilbrigðisyfirvöld láti gera allsherjar úttekt á heilbrigðisþjónustu í landinu sem leiði til heilsteyptrar stefnu í heilbrigðismálum til lengri tíma. Endurskoða þarf vægi og hlutverk grunnþjónustu heilsugæslu- og heimilislækna annars vegar og hlutverk sérfræðilækna hins vegar. Einnig er eðlilegt að endurskoða sérfræðiþjónustu á heilbrigðisstofnunum og einkastofum lækna með það að markmiði að þessi þjónusta verði skilvirkari og ódýrari.
  • Á undanförnum árum hefur greiðsluþátttaka sjúklinga í lyfjakostnaði verið stóraukin. ASÍ telur að gengið hafi verið of langt í þessu efni með þeim afleiðingum að lyfjakostnaður er farinn að sliga fjárhag heimilanna, sérstaklega þeirra tekjulægstu.
  • Veruleg breyting hefur verið gerð á verkaskiptingu sjúkrahúsa á landsbyggðinni og sjúklingum vísað annað til meðferðar. Á sama tíma hefur verið dregið verulega úr þátttöku almannatrygginga í ferðakostnaði og því standa ekki allir jafnir frammi fyrir þessum veigamikla þætti velferðarkerfisins.
  • Brýnt er að framkvæmdasjóður aldraðra fái það fjármagn sem honum er ætlað til þeirra verkefna sem lögin kveða á um.
  • Nauðsynlegt er að tryggja stöðu fatlaðra við flutning grunnskólans frá ríki til sveitarfélaga.
  • Velferðar- og skattahópurinn beinir þeim tilmælum til miðstjórnar að skipuð verði fastanefnd um velferðarmál innan ASÍ

Var efnið hjálplegt?